ΑΓΡΟΙΚΙΑΣ

ΑΓΡΟΙΚΙΑΣ

Δ'

IV

ΑΓΡΟΙΚΙΑΣ

       Ἡ δὲ ἀγροικία δόξειεν ἂν εἶναι

ἀμαθία ἀσχήμων, ὁ δὲ ἄγροικος

τοιοῦτός τις, [2] οἷος κυκεῶνα πιὼν

εἰς ἐκκλησίαν πορεύεσθαι. [3] καὶ τὸ

μύρον φάσκειν οὐδὲν τοῦ θύμου

ἥδιον ὄζειν. [4] καὶ μείζω τοῦ ποδὸς

τὰ ὑποδήματα φορεῖν. [5] καὶ

μεγάλῃ τῇ φωνῇ λαλεῖν. [6] καὶ τοῖς

μὲν φίλοις καὶ οἰκείοις ἀπιστεῖν,

πρὸς δὲ τοὺς αὑτοῦ οἰκέτας

ἀνακοινοῦσθαι περὶ τῶν μεγίστων,

καὶ τοῖς παρ' αὐτῷ ἐργαζομένοις

μισθωτοῖς ἐν ἀγρῷ πάντα τὰ ἀπὸ

τῆς ἐκκλησίας διηγεῖσθαι. [7] καὶ

ἀναβεβλημένος ἄνω τοῦ γόνατος

καθιζάνειν, ὥστε τὰ γυμνὰ αὐτοῦ

φαίνεσθαι. [8] καὶ ἐπ' ἄλλῳ μὲν

μηδενὶ <μήτε ἐφίστασθαι> μήτε

ἐκπλήττεσθαι ἐν ταῖς ὁδοῖς, ὅταν δὲ

ἴδῃ βοῦν ἢ ὄνον ἢ τράγον, ἑστηκὼς

       Ἡ ἀγροικία48 ἠμπορεῖ νὰ φανῇ

ὅτι εἶναι χονδροειδὴς ἄγνοια τῶν

καλῶν τρόπων. Ἰδοὺ δὲ τί λογῆς

ἄνθρωπος εἶναι ὁ ἀγροῖκος. Πρὶν νὰ

ὑπάγῃ εἰς τὴν ἐκκλησίαν τοῦ δήμου

πίνει κυκεῶνα49 καὶ <ὅταν οἱ

παρακαθήμενοι ἐκεῖ

στενοχωροῦνται διὰ τὴν ὀσμήν>,

λέγει εἱς αὐτοὺς ὅτι δὲν ὑπάρχει

καλύτερο μυρωδικὸ ἀπὸ τὸ θυμάρι·

— φορεῖ ὑποδήματα μεγαλύτερα

ἀπὸ τὰ πόδια του· — ὁμιλεῖ πολὺ

δυνατά· — ἐνῷ δὲν πιστεύει εἰς

φίλους καὶ ἰδικούς του, ἀνακοινώνει

εἰς δούλους του τὰς σπουδαιοτέρας

ὑποθέσεις του·-διηγεῖται εἰς τοὺς

μισθωτοὺς ποὺ ἐργάζονται εἰς τὸν

ἀγρόν του ὅλα, ὅσα ἤκουσεν εἰς τὴν

ἐκκλησίαν τοῦ δήμου·— ὅταν

κάθεται, σηκώνει τὸ φόρεμά του

                                                           

48  Ὁ  Ἀριστοτέλης  θεωρεῖ  ὡς  μεσότητα,  δηλ.  ἀρετήν,  τὴν  εὐτραπελίαν,  ὡς  ἀκρότητας  δέ,  δηλ.

ἐλαττωματα, τὴν βωμολοχίαν καὶ τὴν ἀγροκίαν· “περὶ δὲ τὸ ἡδὺ τὸ ἐν παιδιᾷ ὁ μὲν μέσος εὐτράπελος

καὶ ἡ διάθεσις εὐτραπελία, ἡ δὲ ὑπερρολὴ βωμολοχία καὶ ὁ ἔχων βωμολόχος, ὁ δὲ ἐλλείπων ἀγροῖκός

τις καὶ ἡ ἕξις ἀγροικία” (Ἠθικ. Νικ. Β', 7, 13). Ἀγροῖκος εἶναι 1) ὁ κατοικῶν εἰς τοὺς ἀγρούς, χωρικός, καὶ

2)  ὁ  ἀνάγωγος,  χωριάτης·  καὶ  τὰς  δύο  ταύτας  ἰδιότητας  ἔχει  ἐνταῦθα.  Οἱ  κωμικοὶ  ποιηταὶ  πολλάκις

ἐχρησιμοποίησαν  καὶ  τὸ  πρόσωπον  τοῦ  ἀγροίκου  εἰς  τὰ  ἔργα  των  ὁ  Ἀναξανδρίδης,  Φιλήμων  καὶ

Μένανδρος ἔγραψαν κωμῳδίας ὑπὸ τὸν τίτλον Ἄγροικοι ἢ Ἀγροικος.

49  Ὁ  κυκεὼν  (=μῖγμα,  κρᾶμα  )  ἦτο  εἶδος  ζωμοῦ  ποὺ  περιεῖχε  διαφόρους  οὐσίας  (κρασὶ,  μέλι,  γάλα,

κριθάλευρον, θυμάρι κλπ.)· τροφὴ πολὺ συνήθης καὶ ἀρεστὴ εἰς τοὺς χωρικοὺς τῆς Ἀττικῆς.

θεωρεῖν. [9] καὶ προαιρῶν δέ τι ἐκ

τοῦ ταμιείου δεινὸς φαγεῖν, καὶ

ζωρότερον πιεῖν. [10] καὶ τὴν

σιτοποιὸν πειρῶν λαθεῖν, κᾆτ'

ἀλέσαι μετ' αὐτῆς τοῖς ἔνδον πᾶσι

καὶ αὑτῷ τὰ ἐπιτήδεια. [11] καὶ

ἀριστῶν δὲ ἅμα τοῖς ὑποζυγίοις

ἐμβαλεῖν. [12] καὶ τὴν θύραν

ὑπακοῦσαι αὐτός, καὶ τὸν κύνα

προσκαλεσάμενος καὶ ἐπιλαβόμενος

τοῦ ῥύγχους εἰπεῖν· Οὗτος φυλάττει

τὸ χωρίον καὶ τὴν οἰκίαν. [13] καὶ τὸ

ἀργύριον δὲ παρά του λαβὼν

ἀποδοκιμάζειν, λίαν γὰρ λέγων

λεπτὸν [Duport: λεπρὸν, Foss:

λυπρὸν] εἶναι, καὶ ἕτερον ἅμα

ἀλλάττεσθαι. [14] καὶ εἰ τὸ ἄροτρον

ἔχρησεν ἢ κόφινον ἢ δρέπανον ἢ

θύλακον, [ἀπαιτῆσαι] ταῦτα τῆς

νυκτὸς κατὰ ἀγρυπνίαν

ἀναμιμνησκόμενος. [15] καὶ εἰς ἄστυ

καταβαίνων ἐρωτῆσαι τὸν

ἀπαντῶντα, πόσου ἦσαν αἱ διφθέραι

καὶ τὸ τάριχος καὶ εἰ τήμερον [ὁ

ἀγὼν] νουμηνίαν ἄγει, καὶ εἰπεῖν

εὐθὺς ὅτι βούλεται καταβὰς

ἀποκείρασθαι καὶ ἐν βαλανείῳ δὲ

ᾆσαι καὶ εἰς τὰ ὑποδήματα δὲ ἥλους

ἐγκροῦσαι καὶ τῆς αὐτῆς ὁδοῦ

παριὼν κομίσασθαι παρ' Ἀρχίου τοῦ

ταρίχους. καὶ ἐν βαλανείῳ δὲ ᾆσαι·

καὶ εἰς τὰ ὑποδήματα δὲ ἥλους

ἐγκροῦσθαι.

ὑψηλότερα ἀπὸ τὰ γόνατα, ὥστε

φαίνονται τὰ ἀπόκρυφα μέλη του·—

εἰς τὸν δρόμον, ἐνῷ τίποτε δὲν

προκαλεῖ τὸν θαυμασμόν του οὔτε

τοῦ προξενεῖ ἐντύπωσιν, ὅταν ἴδῃ

βόδι ἢ ὄνον ἢ τράγον στέκει καὶ τὰ

παρατηρεῖ. — Παίρνει κρυφὰ ἀπὸ

τὴν ἀποθήκην τῶν τροφίμων κάτι

καὶ τὸ τρώγει <ἐπὶ τόπου>· —πίνει

κρασὶ χωρὶς νερό·— ἐρωτοτροπεῖ

κρυφὰ μὲ τὴν ἀρτοποιόν, ἔπειτα τὴν

βοηθεῖ νὰ ἑτοιμάσῃ τὰ ἀναγκαῖα

τρόφιμα διὰ τὸν ἑαυτόν του καὶ

ὅλους τοὺς σπιτικούς·— ἐνῷ

προγευματίζει δίδει συγχρόνως

χόρτον εἰς τὰ κτήνη του·— ὅταν

κτυποῦν τὴν θύραν, ἀνοίγει ὁ ὶδιος,

συγχρόνως δὲ ἀφοῦ καλέσῃ τὸν

σκύλον κρατεῖ αὐτὸν ἀπὸ τὸ ρύγχος

καὶ λέγει “αὐτὸς φυλάττει τὸ σπίτι

καὶ τὁ χωράφι μου50”. — ὅταν

λαμβάνῃ χρήματα ἀπὸ ὀφειλέτην

δὲν τὰ δέχεται, διότι, λέγει, εἶναι

πάρα πολὺ λεπτά, καὶ ζητεῖ νὰ τὰ

ἀλλάξουν— ἂν δανείσῃ εἰς κάποιον

τὸ ἄροτρόν του ἢ κοφίνι ἢ δρεπάνι ἢ

σάκκον καὶ τὸ ἐνθυμηθῇ τὴν νύκτα,

δὲν ἠμπορεῖ νὰ κοιμηθῇ καὶ

σηκώνεται διὰ νὰ τὰ ζητήσῃ· ὅταν

καταβαίνῃ εἰς τὴν πόλιν ἐρωτᾷ τὸν

πρῶτον ποὺ συναντᾷ πόσο

κοστίζουν τὰ δέρματα καὶ τὰ παστὰ

καὶ ἂν σήμερον ὁ ἄρχων τελῇ τὴν

ἑορτὴν τῆς νέας Σελήνης· ἔπειτα

                                                          

50 Ἡ ἀγροικία εἰς τὴν σκηνὴν αὐτὴν φαίνεται ἐκ τῶν ἑττομένων· 1) πηγαίνει νὰ ἀνοίξῃ ὁ ἶδιος τὴν θύραν,

ἐνῷ  τοῦτο  ἦτο  ἔργον  τῶν  δούλων  2)  ἔχει  μαζί  του  καὶ  τὸν  σκύλον  του  3)  τὸν  κρατεῖ  ἀπὸ  τὸ  ρύγχος,

χειρονομία χυδαία 4) πρῶτοι λόγοι του πρὸς τὸν ἐπισκέπτην ὁμοιάζουν μὲ ἀπειλήν.

προσθέτει ὅτι, ὅταν καταβῇ εἰς τὴν

πόλιν, θὰ κουρευθῇ καὶ ὅτι

περνώντας ἀπὸ τὸ παντοπωλεῖον

τοῦ Ἀρχίου, ποὺ εἶναι εἰς τὸν δρόμον

του, θὰ ἀγοράσῃ τὰ παστά· — μέσα

εἰς τό λουτρὸν τραγουδεῖ· — εἰς τὰ

ὑποδήματά του ἔχει καρφιά.