ΑΔΟΛΕΣΧΙΑΣ

ΑΔΟΛΕΣΧΙΑΣ

Γ'

III

ΑΔΟΛΕΣΧΙΑΣ

       Ἡ δὲ ἀδολεσχία ἐστὶ μὲν

διήγησις λόγων μακρῶν καὶ

ἀπροβουλεύτων, ὁ δὲ ἀδολέσχης

τοιοῦτός ἐστιν, [2] οἷος, ὃν μὴ

γινώσκει, τούτῳ παρακαθεζόμενος

πλησίον πρῶτον μὲν τῆς αὑτοῦ

γυναικὸς εἰπεῖν ἐγκώμιον· εἶτα ὃ τῆς

νυκτὸς εἶδεν ἐνύπνιον, τοῦτο

διηγήσασθαι· εἶθ' ὧν εἶχεν ἐπὶ τῷ

δείπνῳ, τὰ καθ' ἕκαστα διεξελθεῖν.

[3] εἶτα δὴ προχωροῦντος τοῦ

πράγματος λέγειν, ὡς πολὺ

πονηρότεροί εἰσιν οἱ νῦν ἄνθρωποι

τῶν ἀρχαίων, καὶ ὡς ἄξιοι γεγόνασιν

οἱ πυροὶ ἐν τῇ ἀγορᾷ, καὶ ὡς πολλοὶ

ἐπιδημοῦσι ξένοι, καὶ τὴν θάλατταν

ἐκ Διονυσίων πλόϊμον εἶναι, καὶ εἰ

ποιήσειεν ὁ Ζεὺς ὕδωρ πλεῖον, τὰ ἐν

       Ἀδολεσχία εἶναι ἡ μανία νὰ λέγῃ

κανεὶς πολλὰ καὶ ἀπερίσκεπτα40.

Ἰδοὺ δὲ τί λογῆς ἄνθρωπος εἶναι ὁ

ἀδολέσχης. Καθίζει κοντὰ εἰς

ἄγνωστον πρὁσωπον καὶ ἀρχίζει

πρῶτον νὰ ἐγκωμιάζῃ τὴν γυναῖκά

του, ἔπειτα τοῦ διηγεῖται τὸ ὄνειρον

ποὺ εἶδε τὴν προηγουμένην νύκτα,

κατόπιν περιγράφει τὸ δεῖπνόν του

καὶ ἀναφέρει ἕνα ἕνα τὰ φαγητὰ

ποὺ εἶχεν εἰς τὸ τραπέζι του, ἔπειτα

ἀπὸ λόγο σὲ λόγο λέγει ὅτι οἱ

σημερινοὶ ἄνθρωποι εἶναι

περισσότερον πονηροὶ ἀπὸ τοὺς

παλαιούς, ὅτι τὸ σιτάρι εἰς τὴν

ἀγοραν εἶναι ἀκριβό, ὅτι πολλοὶ

ξένοι εὑρίσκονται εἰς τὴν πόλιν, ὅτι

μετὰ τὰ Διονύσια41 εἶναι πλεύσιμος ἡ

                                                          

40  Ὁ  Ἀριστοτέλης  περὶ  τοῦ  χαρακτῆρος  τούτου  λέγει·  “ἀδολέσχους  λέγομεν  τοὺς  φιλομύθους  καὶ

διηγητικοὺς  καὶ  περὶ  τῶν  τυχόντων  κατατρίβοντας  την  ἡμέραν”  (Ἠθικ  Νικ.  Γ'  10,2)·  ὁ  Θεόφραστος

διακρίνει  τέσσαρα  εἴδη  φλυαρίας,  τὴν  ἀδολεσχίαν,  τὴν  λαλιάν,  τὴν  λογοποιΐαν  καὶ  τὴν  κακολογίαν·  ὁ

ἀδολέσχης  ἢ  ἀδόλεσχος  λέγει  ὅ,τι  τύχη  καὶ  ἀσυνάρτητα,  ὁ  λάλος  νομίζει  ὅτι  εἶναι  γνώστης  ὅλων  καὶ

ὁμιλεῖ  πολλά,  ἀλλὰ  μὲ  κάποιον  συνειρμόν,  ὁ  λογοποιὸς  πλάττει  καὶ  διαδίδει  ψευδεῖς  εἰδήσεις  καὶ  ὁ

κακολόγος  ἀγαπᾷ  νὰ  κακολογῇ  ὅλους.  Ὁ  Πλούταρχος  εἰς  τὸ  ἔργον  του  “περὶ  ἀδολεσχίας”  ὀνομάζει

ἀδολέσχους ὅλους τοὺς φλυάρους.

41 Πρὸς τιμὴν τοῦ Διονύσου ἢ Βάκχου ὑπῆρχον εἰς τὰς Ἀθήνας πολλαὶ ἑορταί· αἱ ἐπισημότεραι ἦσαν τὰ

μεγάλα  Διονύσια  ἢ  τὰ  ἐν  ἄστει  κατὰ  τὸν  μῆνα  Ἐλαφηρολιῶνα  (Μαρτ.—Ἀπριλ.)  καὶ  τὰ  μικρὰ  ἢ  κατ'

ἀγροὺς Διονύσια κατὰ τὸν μῆνα Ποσιδεῶνα (Δεκέμβ.—Ἰανουάρ.)

τῇ γῇ βελτίω ἔσεσθαι, καὶ ὃ ἀγρὸν

εἰς νέωτα γεωργήσει, καὶ ὡς

χαλεπόν ἐστι τὸ ζῆν, καὶ ὡς

Δάμιππος μυστηρίοις μεγίστην δᾷδα

ἔστησεν, καὶ πόσοι εἰσὶ κίονες τοῦ

Ὠιδείου, καὶ Χθὲς ἤμεσα, καὶ Τίς

ἐστιν ἡμέρα τήμερον; [4] κἂν

ὑπομένῃ τις αὐτόν, μὴ ἀφίστασθαι,

[καὶ] ὡς Βοηδρομιῶνος μέν ἐστι τὰ

μυστήρια, Πυανοψιῶνος δὲ

τἀπατούρια, Ποσιδεῶνος δὲ [τὰ] κατ'

ἀγροὺς Διονύσια. [5]

θάλασσα42, ὅτι, ἂν βρέξῃ

περισσότερον, θὰ γίνουν τὰ σπαρτὰ

καλύτερα, ὅτι τὸν ἐρχόμενον χρόνο

θὰ καλλιεργήσῃ τὸν ἀγρόν του, ὅτι ἡ

ζωὴ κατήντησε δύσκολος, ὅτι ὁ

Δάμιππος κατὰ τὰ μυστήρια43 ἤναψε

μεγίστην λαμπάδα· — προσέτι

ἀναφέρει πόσαι εἶναι αἱ στῆλαι τοῦ

ᾨδείου44 καὶ ὅτι τὸν μῆνα

Βοηδρομιῶνα τελοῦνται τὰ

(Ἐλευσίνια) μυστήρια, τὸν

Πυανοψιῶνα τὰ Ἀπατούρια45, τὸν

Ποσιδεῶνα τὰ κατ' ἀγροὺς Διονύσια·

καὶ (ἐξακολουθεῖ) “χθὲς πῆρα

ἐμετικόν”46, “τί ἡμέρα εἶναι σήμερα;”

καὶ ἂν κανεὶς ὑποφέρῃ τὴν

φλυαρίαν του εἶναι ἱκανὸς νὰ μὴ

ξεκολλήσῃ ἀπὸ κοντά του.

       [Παρασείσαντα δὴ δεῖ τοὺς

τοιούτους τῶν ἀνθρώπων καὶ

διαράμενον ἀπαλλάττεσθαι, ὅστις

ἀπύρευτος βούλεται εἶναι· ἔργον γὰρ

       (Πρέπει λοιπὸν νὰ φεύγῃ κανεὶς

μὲ τα τέσσαρα47 μακρυὰ ἀπὸ

τοιούτους ἀνθρώπους, ἂν δὲν θέλῃ

νὰ πάθῃ πυρετόν διότι δὲν εἶναι

                                                          

42  Ἡ  ναυσιπλοΐα  διεκόπτετο  κατὰ  τοὺς  μῆνας  τοῦ  χειμῶνος  καὶ  ἤρχιζε  πάλιν  περὶ  τὰ  τέλη  τοῦ

Φεβρουαρίου.

43  Τὰ  Ἐλευσίνια  Μυστήρια  ἐτελοῦντο  πρὸς  τιμὴν  τῆς  Δήμητρος  κατὰ  τὸν  μῆνα  Βοηδρομιῶνα  (Σεπτ.—

Ὀκτωβρ.)  καὶ  διήρκουν  ἐννέα  ἡμέρας·  κατὰ  τὴν  πέμπτην  ἡμέραν  ἄνδρες  καὶ  γυναῖκες  ἤναπτον  τὴν

νύκτα  πρὸ  τῶν  θυρῶν  λαμπάδας  εἰς  ἀνάμνησιν  τῆς  Δήμητρος,  ἡ  ὁποία  κατὰ  τὴν  μυθολογίαν  ἤναψε

λαμπάδα ἀπὸ τὴν Αἴτναν πρὸς ἀναζήτησιν τῆς θυγατρός της Περσεφόνης ποὺ ἥρπασεν ὁ Πλούτων.

44  Τὸ  ᾨδεῖον  ἦτο  θέατρον  κλειστὸν  διὰ  μουσικοὺς  ἀγῶνας,  τὸ  ὁποῖον  ἔκτισεν  ὁ  Περικλῆς.  Ἦτο

κυκλοτερὲς   οἰκοδόμημα   μὲ   θόλον   στηριζόμενον   εἰς   στήλας·   λέγεται   ὅτι   κατεσκευάσθη   κατα'

ἀπομίμησιν τῆς σκηνῆς τοῦ Ξερξου.

45  Τὰ  Ἀπατούρια  πρὸς  τιμὴν  τῆς  Ἀθηνᾶς  καὶ  τοῦ  Ἡφαίστου  ἐτελοῦντο  κατὰ  τὸν  μῆνα  Πυανοψιῶνα

(Ὀκτ.—Νοέμβρ.)  καὶ  ἦσαν  ἑορτὴ  οἰκογενειακὴ  κατὰ  τὴν  ὁποίαν  ἀντήλλασσον  ἐπισκέψεις·  διἥρκουν  δὲ

τρεῖς  ἡμέρας  ἐκ  τῶν  ὁποίων  ἡ  τρίτη  ὠνομάζετο  κουρεῶτις,  διότι  κατ'  αὐτὴν  οἱ  πολῖται  ἔκοπτον  τὴν

κόμην  τῶν  υἱῶν  των,  ἐὰν  εἰσήρχοντο  εἰς  τὴν  ἐφηβικὴν  ἡλικίαν,  καὶ  ἀφιέρωνον  αὐτὴν  εἴς  τινα  θεὸν  ἢ

ἥρωα.

46   Οἱ   ἀρχαῖοι   (ἰδίως   χωρικοὶ)   ἐλάμβανον   ἐμετικὰ   εἰς   διαφόρους   ἐποχὰς   τοῦ   ἔτους   ὡς   μέσον

προφυλακτικόν, ὅπως καὶ σήμερον κατὰ τὸν Μάϊον πολλοὶ ὑφίστανται ἀφαιμάξεις (παίρνουν αἷμα ) διὰ

τὸν αὐτὸν σκοπόν.

47 Ἡ φράσις τοῦ ἀρχαίου κειμένου “παρασείσαντα καὶ.. . διαράμενον” (=ἀφοῦ κινήσῃ τὰ χέρια καὶ ἀνοίξῃ

τὰ πόδια ) ἀντιστοιχεῖ, νομίζω, πρὸς τὴν σημερινὴν “τρέχω μὲ τὰ τέσσερα”.

συναρκεῖσθαι τοῖς μήτε σχολὴν μήτε

σπουδὴν διαγινώσκουσιν.]

εὔκολον πρᾶγμα νὰ ὑποφέρῃ τὴν

συναναστροφὴν ἀνθρώπων ποὺ δὲν

διακρίνουν πότε ἔχεις ἐργασίαν καὶ

πότε καιρὸν διαθέσιμον).