Τι λένε οι τραπεζίτες για τη δραχμή
ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ
Εμπειρα στελέχη ελληνικών τραπεζών
εξηγούν τη στάση των αγορών στην εκλογή Σημίτη και προτείνουν επείγοντα
μέτρα για τις αγορές χρήματος και κεφαλαίου
Σε τελευταία ανάλυση οι άνθρωποι στις αγορές ενεργούν όπως όλοι σχεδόν οι Ελληνες. Απλώς ως επαγγελματίες που είναι έχουν την υποχρέωση να ενεργούν γρήγορα και επειδή διακινούν σημαντικά κεφάλαια η κλίμακα των αποφάσεών τους είναι μεγαλύτερη. Προσπαθούν να έχουν μια εκτίμηση για εκείνα που θα γίνουν «αν βγει ο ένας ή ο άλλος». στην Ελλάδα, όπως και σε ολόκληρο τον κόσμο, το βασικό πλαίσιο της οικονομικής πολιτικής είναι γνωστό. Δύσκολα θα άλλαζε όποιος και αν κέρδιζε, όπως επισημαίνει χαρακτηριστικά ο κ. Τάκης Αράπογλου, της American Express. «Τα περιθώρια επιλογών είναι πολύ μικρά στην κατάσταση όπου βρίσκεται η ελληνική οικονομία», επισημαίνουν όλοι.
Αν οι άνθρωποι που κινούν τα νήματα των αγορών του χρήματος, του συναλλάγματος, των αμοιβαίων κεφαλαίων, του χρηματιστηρίου «ψήφιζαν» μαζί με τους συνέδρους του ΠαΣοΚ, η επιλογή Σημίτη θα ήταν ιδιαίτερα ενισχυμένη. Αυτό είναι το συμπέρασμα που προκύπτει και από τις απαντήσεις που έδωσαν προς «Το Βήμα» πέντε εκπρόσωποι των αγορών αυτών. Οι άνθρωποι που καθημερινά παίρνουν αποφάσεις που οδηγούν σε κέρδη ή και σε ζημίες είναι υποχρεωμένοι να έχουν «γνώμη» για όλα τα πράγματα της πολιτικής ζωής.
Δεν είναι τυχαίο ότι η ισοτιμία της δραχμής ενισχύθηκε τη Δευτέρα, μόλις δηλαδή άνοιξαν οι αγορές μετά την επιλογή του κυβερνώντος κόμματος. Ούτε ότι τα επιτόκια έπεσαν αμέσως στην αγορά χρήματος. Ούτε ότι το χρηματιστήριο, που περνάει πάντα «γκρίζες ημέρες», πήρε βαθιά ανάσα.
Αυτό όμως που πραγματικά βαραίνει στην κρίση της αγοράς είναι η εκτίμηση που διαμορφώνουν για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και των βασικών μεγεθών της, αλλά και για το εύρος και τον ρυθμό των αλλαγών και των νέων ρυθμίσεων που περιμένουν ότι θα προωθήσει η πλευρά του νέου ηγετικού σχήματος.
Πέντε έμπειροι τραπεζίτες απαντούν σε δύο ουσιαστικά ερωτήματα:
1. Πώς εξηγείτε τη θετική ανταπόκριση των αγορών χρήματος και κεφαλαίου στην επιλογή ηγεσίας του κυβερνώντος κόμματος;
2. Ποιες είναι οι προτεραιότητες και ποια τα αρχικά μέτρα που πρέπει να προωθηθούν στις αγορές χρήματος και κεφαλαίου; Τ. ΑΡΑΠΟΓΛΟΥ Εκτίμησαν
τη σαφήνεια Ο κ. Τάκης Αράπογλου είναι γενικός διευθυντής της American Express Bank.
1 Ο κ. Σημίτης εμφανίστηκε περισσότερο σαφής και αποφασισμένος να βάλει τα πράγματα στη θέση τους. Αυτό εκτιμήθηκε ιδιαίτερα από τις αγορές. Πιστεύω πάντως ότι η διαφορά του από τον κομματικό του αντίπαλο είναι μάλλον οριακή, με την έννοια ότι η χώρα δεν διαθέτει μεγάλα περιθώρια επιλογών και ελιγμών ως προς τις προτεραιότητες της οικονομικής της πολιτικής αλλά και των καθημερινών κινήσεών της στα κρίσιμα για τις χρηματαγορές ζητήματα.
2 Το πρώτο είναι να ορθολογικοποιηθούν οι δημόσιες δαπάνες. Αυτό, σε συνδυασμό με τη βελτίωση του πληθωρισμού, θα επιδράσει πολύ θετικά. Απαιτείται βεβαίως αλλαγή του τρόπου διαχείρισης των κρατικών δαπανών, κατάλληλα στελέχη, τεχνοκράτες που θα μπορούν να ζυγίσουν τις δαπάνες που μπορούν και πρέπει να περικοπούν. Σε τελευταία ανάλυση αυτό που περιμένουν οι χρηματαγορές είναι το νοικοκύρεμα. Η ιδιωτικοποίηση μικρών τραπεζών, για παράδειγμα, δεν αποτελεί προτεραιότητα σε σύγκριση με την ανάγκη να ενισχυθεί η κεφαλαιακή θέση των μεγάλων κρατικών τραπεζών μέσω μιας αυστηρότερης εποπτείας του τραπεζικού συστήματος από την Τράπεζα της Ελλάδος και την ενίσχυση των ισολογισμών τους. Σημασία δεν έχει μόνο αυτό που πρέπει να κάνει αλλά και όσα πρέπει να αποφύγει η κυβέρνηση. Το κυριότερο, τη στιγμή αυτή, είναι να προσφύγει σε διοικητικά μέτρα που μπορεί να εμφανίζονται κατάλληλα να ενισχύσουν τα έσοδα του κράτους, αλλά το πιθανότερο είναι ότι θα οδηγήσουν σε αναταραχή. Αυτό που χρειάζονται οι αγορές είναι σαφές πλαίσιο και σταθερούς κανόνες. Κάτι που είναι απαραίτητο και για έναν άλλο λόγο: η αγορά της δραχμής θα συνεχίσει να μεγαλώνει και μάλιστα με γοργούς ρυθμούς.
Χ. ΜΑΚΚΑΣ Επέστρεψε
η εμπιστοσύνη
Ο κ. Χάρης Μάκκας είναι αναπληρωτής γενικός διευθυντής της Bank of America.
1 Η θετική ανταπόκριση της αγοράς οφείλεται κυρίως στην επιστροφή της εμπιστοσύνης ως προς το μέλλον της δραχμής. Η αγορά πιστεύει στην εφαρμοζόμενη οικονομική πολιτική και δεν θα ήθελε αλλαγή του οικονομικού επιτελείου, κάτι που θα συνέβαινε σε περίπτωση που το αποτέλεσμα της εκλογής προέδρου στο κυβερνών κόμμα ήταν διαφορετικό.
2 Από τα άμεσα μέτρα που θα τόνωναν την κεφαλαιαγορά ξεχωρίζω τρία: (α) να διατυπωθεί ένα σταθερό, οριστικό και δεσμευτικό νομικό πλαίσιο για τη φορολόγηση των ομολόγων, των άλλων βασικών αποταμιευτικών προϊόντων και όλων των γνωστών σήμερα παράγωγων επενδυτικών προϊόντων, (β) να βγαίνει από δημοπρασία το ετήσιο επιτόκιο των τίτλων που εκδίδονται επί του δημόσιου χρέους και (γ) να μειωθεί η προμήθεια στους άυλους τίτλους του Ελληνικού Δημοσίου, ώστε να διευκολυνθεί η διάδοσή τους και να προχωρήσει η διαπραγμάτευσή τους στη δευτερεύουσα αγορά.
Είναι απαραίτητο να κατανοήσει η κυβέρνηση τις δυνατότητες που υπάρχουν για την καλύτερη και αποδοτικότερη εφαρμογή της οικονομικής της πολιτικής, εφόσον βεβαίως εντείνει τις προσπάθειές της για να ενταχθεί πλήρως η Ελλάδα στο διεθνές της περιβάλλον.
ΜΙΧ. ΠΑΠΑΡΗΣ Υπάρχει
σταθερότητα
Ο κ. Μιχάλης Πάπαρης είναι διευθυντής Χρήματος και Συναλλάγματος της Midland Bank.
1 Το σπουδαιότερο είναι ότι οι αγορές δεν νιώθουν πλέον τον κίνδυνο να αλλάξει η ομάδα που «τρέχει» την οικονομική πολιτική. Δεν υπάρχει επίσης αμφιβολία για το μέλλον των μεγάλων κομμάτων και τους κινδύνους που θα συνόδευαν κάτι τέτοιο. Υπάρχει, με άλλα λόγια, σταθερό πολιτικό κλίμα. Επιβεβαιώθηκε επίσης, στα μάτια όλων όσων ασχολούνται με τις αγορές, ότι εκείνοι που πρεσβεύουν λαϊκιστικές πολιτικές, ιδιαίτερα στα οικονομικά πράγματα, έχασαν. Κέρδισαν αντιθέτως όσοι με σοβαρότητα αντιμετωπίζουν τις προοπτικές της χώρας στο πλαίσιο της Νομισματικής Ενωσης.
2 Η ταχύτερη απορρόφηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και η εκκαθάριση των προβληματικών και όσων άλλων μονάδων επιβαρύνουν το κράτος και το κοινωνικό σύνολο είναι θέμα υψηλής προτεραιότητας. Για τις χρηματαγορές πάντως, είναι επείγον να αποσαφηνισθεί τελείως και οριστικά το πλαίσιο, νομικό και φορολογικό, για όλα τα θέματα και ιδιαίτερα αυτά του ΕΦΤΕ, των παράγωγων χρηματοοικονομικών προϊόντων κ.ά. Το ξεκαθάρισμα αυτό δεν είναι δύσκολο, αρκεί να περιγραφούν όλα τα γνωστά, σήμερα, προϊόντα και να αποσαφηνισθεί το φορολογικό τους καθεστώς. Η άρση των αμφιβολιών θα ενισχύσει εξαιρετικά τη ροή χρηματικών επενδύσεων στην ελληνική αγορά. Η ενθάρρυνση στη δημιουργία νέων προϊόντων θα αυξήσει τους διαθέσιμους πόρους και θα υποστηρίξει έτσι την ομαλή χρηματοδότηση του δημόσιου χρέους, γεγονός που θα επιταχύνει τη μείωση των επιτοκίων στην αγορά. ΑΠΟΣ. ΤΑΜΒΑΚΑΚΗΣ Εξέλιπε
η αβεβαιότητα
Ο κ. Απόστολος Ταμβακάκης είναι αναπληρωτής γενικός διευθυντής της ΑΒΝ-Amro Bank.
1 Η πολιτική λύση αφαίρεσε την αβεβαιότητα που κυριαρχούσε τους τελευταίους μήνες. Πρέπει να σημειωθεί ότι η αγορά δεν αντιδρά πλέον σπασμωδικά, ακόμη και σε κρίσιμες συνθήκες, γεγονός που υποδηλώνει το μεγαλύτερο βάθος και την ωριμότητα των στελεχών της.
2 Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί σε πέντε σημεία. Η ιδιωτικοποίηση τραπεζικών μονάδων, που θα επιτρέψει τον επαναπροσδιορισμό της στρατηγικής των τραπεζών, συνδυάζεται με το ξεκαθάρισμα των χαρτοφυλακίων, ειδικότερα των κρατικών τραπεζών, σε συνδυασμό με τη διαχείριση των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού θα δώσει εχέγγυα για την υγιή ανάπτυξή τους. Η δημιουργία πρωτογενούς και δευτερογενούς αγοράς χρεογράφων, που θα αυξήσει τις εναλλακτικές λύσεις στο υπουργείο Οικονομικών και η δημιουργία νέων χρηματοοικονομικών εργαλείων, που θα ενισχύσουν τον εκσυγχρονισμό των κεφαλαιαγορών, είναι τα δύο επόμενα. Τέλος, είναι απαραίτητο να προετοιμαστεί εγκαίρως η αντιμετώπιση, με τον ευνοϊκότερο τρόπο, των προβλημάτων που θα χρειαστεί να αντιμετωπίσει το τραπεζικό σύστημα. Οι εξαγορές και συγχωνεύσεις, το πέρασμα στο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα, η μείωση της πιστοληπτικής ικανότητας των επιχειρήσεων και οι ανάγκες για επένδυση σε τεχνολογία είναι μερικά από αυτά. Να σημειώσω ότι, ενώ τελικά αυτό που συμβαίνει στην Ελλάδα δεν διαφέρει από εκείνα που έχουν ήδη γίνει στις ευρωπαϊκές χώρες, λίγοι τα παρακολουθούν, με αποτέλεσμα να χάνεται πολύτιμος χρόνος. Ν. ΝΑΝΟΠΟΥΛΟΣ Λέμε «ναι»
στη σύγκλιση
Ο κ. Νίκος Νανόπουλος είναι γενικός διευθυντής της Ευρωεπενδυτικής Τράπεζας.
1 Οι αγορές πίστευαν και πιστεύουν ότι το σημερινό κυβερνητικό σχήμα θα τηρήσει πιστά το πρόγραμμα σύγκλισης. Αυτό τις ικανοποιεί και εξηγεί τις αντιδράσεις τους. Ταυτοχρόνως, υπήρξε ικανοποίηση από το γεγονός ότι δεν κέρδισαν τελικά οι τάσεις για αναθεώρηση της πολιτικής σύγκλισης, τάσεις που είχαν διαφανεί από ορισμένες άλλες πλευρές.
2 Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στα θέματα αγοράς και διαπραγμάτευσης των τίτλων του Δημοσίου και στην πρωτογενή και στη δευτερογενή αγορά. Χρειάζεται γενικότερα να ενισχυθεί το θεσμικό πλαίσιο και να έχουμε καθαρούς και σταθερούς κανόνες του παιχνιδιού. Το δεύτερο σημαντικό θέμα συνδέεται με ορισμένες νομικές πλευρές που αφορούν τη θεματοφυλακή επί τίτλων. Χρειάζεται να ξεκαθαριστούν ορισμένες ασάφειες του πτωχευτικού δικαίου ώστε οι ιδιώτες επενδυτές που δίνουν εντολή αγοράς και μεσολάβησης στον τραπεζίτη τους να μη «φορτώνονται» τον κίνδυνο από τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του τελευταίου. Το τελευταίο σημείο αφορά τα παράγωγα προϊόντα, που είναι σύγχρονοι μηχανισμοί μεταφοράς του κινδύνου και είναι για τον λόγο αυτόν εξαιρετικά χρήσιμαΩ με την προϋπόθεση όμως ότι οι μηχανισμοί αυτοί θα παραμείνουν απλοί και δεν θα υπάρχει φορολογική παρεμβολή στη λειτουργία τους. Φορολογία υπάρχει ήδη και μπορεί να επανεξεταστεί στο αποτέλεσμα που προκύπτει από τις συναλλαγές αυτές. Ας μην ξεχνούμε ότι άλλες από αυτές αφήνουν κέρδος και άλλες ζημία. Σε κάθε άλλη περίπτωση η λειτουργία των μηχανισμών αυτών ή θα μεταφερθεί στο εξωτερικό ή θα «πεθάνει». Να σημειώσω ότι στην Ενωση Ελληνικών Τραπεζών έχει ήδη γίνει σημαντική προεργασία στα θέματα αυτά και είναι φυσιολογικό να διατυπωθεί το κατάλληλο πλαίσιο σε συνεργασία της Ενωσης με τις φορολογικές αρχές.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου