Η σύζυγος, τα ανίψια από τη Θεσσαλονίκη και η εταιρεία «Δομικά Εργα»

Η σύζυγος, τα ανίψια από τη Θεσσαλονίκη και η εταιρεία «Δομικά Εργα»



 
 
ΤΟ ΡΟΛΟΪ του χρόνου γυρίζει αναγκαστικά 19 χρόνια πίσω. Ο Ιωάννης Βαλλής, ένας από τους πιο επιτυχημένους, για αρκετές δεκαετίες, μεγαλεργολάβους της πρωτεύουσας, αποφασίζει στο απόγειο της επαγγελματικής του δόξης να ορίσει τους κληρονόμους των κόπων της ζωής του. Η «διαθήκη» του, όμως, συνδυάζεται με μια υιοθεσία... Η τυπική πράξη έρχεται με την υπ' αριθμόν 52/1977 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (Τμήμα Εκούσιας Δικαιοδοσίας) να επισφραγίσει μια ειλημμένη απόφαση του 66χρονου τότε μεγαλεργολάβου.
Τα δύο αγόρια της μονάκριβης αδελφής του από τη Θεσσαλονίκη ­ ο 33χρονος εκείνη την εποχή πολιτικός μηχανικός κ. Γιώργος Φιλίππου και ο 28χρονος τότε οικονομολόγος κ. Νίκος Φιλίππου ­ θα αναλάμβαναν εφεξής να σηκώσουν το βαρύ φορτίο ενός «επωνύμου» που ζύγιζε «χρυσάφι». Επιπλέον, θα ήταν οι διάδοχοι του Ιωάννου Βαλλή στο συγκρότημα των κατασκευαστικών εταιρειών που είχε δημιουργήσει με έδρα την Αθήνα και κληρονόμοι μιας τεράστιας αξίας περιουσίας σε μετοχές, καταθέσεις και ακίνητα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.
Δέκα εννέα χρόνια μετά, το Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης ­ στη συνεδρίασή του στις 4 Απριλίου 1996, μία ημέρα μετά τη σύνταξη της οριστικής διαθήκης του Ιωάννη Βαλλή ­ κλήθηκε μετά από αίτηση του Ιωάννη Βαλλή να αποφασίσει για τη λύση της υιοθεσίας και να «πετάξει» στα σκουπίδια μια επιλογή ζωής. Οι πρωταγωνιστές της ιστορίας είναι σχεδόν οι ίδιοι. Από τη μια πλευρά ο θείος και θετός πατέρας και από την άλλη τα ανίψια και θετοί γιοι του. Το μόνο πρόσωπο που απουσιάζει είναι η πρώην σύζυγος του δισεκατομμυριούχου θετού πατέρα, η Μαρία (Μαρούσκα) Βαλλή, που απεβίωσε 9 χρόνια μετά την υιοθεσία των ανιψιών του άνδρα της.
Η αγωγή που συζητήθηκε ενώπιον ακροατηρίου κατέληγε σε ένα ψυχρό αίτημα που έκλεινε μέσα του «κομμάτια και θρύψαλα» μιας έντονης συναισθηματικής σχέσης που δεν κατόρθωσε να σταθεί πάνω από τις οικονομικές συναλλαγές. Σε κάθε περίπτωση, όμως, δεν ήταν μια από τις εκατοντάδες ή χιλιάδες οικογενειακές υποθέσεις που φθάνουν κάθε χρόνο στις αίθουσες των ελληνικών δικαστηρίων και αυτό γιατί η έκβαση της διένεξης ανάμεσα στον θετό πατέρα και στους θετούς γιους αφορούσε και συνεχίζει να αφορά για παραπάνω από έναν χρόνο χιλιάδες επενδυτές που αγόρασαν μετοχές μιας εταιρείας από τη Θεσσαλονίκη (Φιλίππου Δομικά Εργα ΑΕ), αγνοώντας, όπως ήταν φυσικό, ότι το βασικότερο και πολυτιμότερο περιουσιακό της στοιχείο ­ οι μετοχές μιας από τις παλαιότερες, μεγαλύτερες και πιο κερδοφόρες τεχνικές εταιρείες της χώρας, της Δομικά Εργα ΑΕ ­ θα βρεθεί υπό δικαστική αμφισβήτηση λίγους μήνες μετά την είσοδό της στη Σοφοκλέους.
Η ιδιότυπη αυτή οικογενειακή υπόθεση με τις χιλιάδες μικρές ή μεγάλες σκοτεινές πτυχές ήρθε στο φως τον Ιανουάριο του 1995 όταν ο θετός πατέρας καταθέτει μηνύσεις και αγωγές εναντίον των δύο θετών γιων του, υποστηρίζοντας ούτε λίγο ούτε πολύ ότι οι αδελφοί Φιλίππου είχαν υφαρπάξει το «προσωπικό του δημιούργημα» ­ την εταιρεία Δομικά Εργα ­ και την είχαν θέσει υπό τον έλεγχο της δικής τους εταιρείας ­ της Φιλίππου Δομικά Εργα ­ που με την είσοδό της στο Χρηματιστήριο συγκέντρωσε γύρω στα 2 δισ. δρχ.
Το βασικό αντικείμενο της διαμάχης που ξέσπασε στα ενδότερα της οικογένειας δεν ήταν άλλο παρά η ιδιοκτησία και ο έλεγχος της τεχνικής εταιρείας ­ που ιδρύθηκε από τον θετό πατέρα το 1948 ­ και η οποία λόγω της συμμετοχής στα μεγάλα έργα (όπως η κατασκευή του μετρό Αθηνών και των έργων στον Εύηνο) αποτελεί ένα «κοίτασμα χρυσού». Τα κέρδη αυτής της εταιρείας «έθρεψαν» και «θρέφουν» τα μέλη της πολυμελούς οικογένειας στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, ενώ βοήθησαν και την εταιρεία Φιλίππου (με βασικό τομέα δραστηριότητας την παραγωγή δομικών κεραμικών προϊόντων) να «πιάσει» καλή τιμή εισαγωγής όταν υπέβαλε την αίτηση της στο Χρηματιστήριο.
Στο διάστημα που μεσολάβησε από την εκδήλωση της κρίσης ως τη συζήτηση της αγωγής ακύρωσης της υιοθεσίας, η πλευρά του θετού πατέρα φαίνεται ­ έστω και προσωρινά ­ να κερδίζει τις μάχες ενός πολυετούς πολέμου στα δικαστήρια. Η πλευρά Βαλλή (με τις αποφάσεις 6884/1995 και 60/1996 του Πολυετούς Πρωτοδικείου Αθηνών) ήδη αναγνωρίζεται ως η μοναδική κάτοχος των μετοχών της τεχνικής εταιρείας, γεγονός που δεν άφησαν ανεκμετάλλευτο οι παραδοσιακοί συνεργάτες του στις κοινοπραξίες των μεγάλων έργων. Η εργολαβική πιάτσα λίγους μόλις μήνες μετά το ξέσπασμα της δικαστικής διαμάχης αρχίζει να βοά ­ δίχως κανένας από τους ενδιαφερομένους να διαψεύδει ­ ότι η πλειονότητα των μετοχών που κατείχε ο θετός πατέρας πέρασαν στον έλεγχο δύο συναδέλφων του ­ του αείμνηστου Χρήστου Αρφάνη και του συνεταίρου κ. Νίκου Χιόνη, που διευθύνουν το συγκρότημα των τεχνικών εταιρειών Μέτων - Ετέπ ­, ενώ με το υπόλοιπο των μετοχών ικανοποιήθηκαν συνεργάτες του στην πρώτη γραμμή πυρός της εταιρείας. Η επιβεβαίωση για την αλλαγή του ιδιοκτησιακού καθεστώτος έρχεται το καλοκαίρι του 1995 στη γενική συνέλευση των μετόχων της «Δομικά Εργα», όπου το εργολαβικό δίδυμο φέρνει μαζί του και τις μετοχές που στο μεταξύ έχει αγοράσει από τον Βαλλή.
Δύο χρόνια μετά τον θάνατο της πρώτης του συζύγου, ο Ιωάννης Βαλλής, σε ηλικία 77 ετών, επιλύει μια μεγάλη εκκρεμότητα της ιδιωτικής του ζωής. Μετά από πιέσεις των άμεσων συνεργατών του και αδελφικών φίλων του, ο Ιωάννης Βαλλής αποφασίζει να αποκαταστήσει τη γυναίκα που στάθηκε δίπλα του για τρεις τουλάχιστον δεκαετίες, ακόμη και στις πιο δύσκολες στιγμές που δημιουργούσε η πολύχρονη νοσηλεία της πρώτης συζύγου του. Στις 9 Δεκεμβρίου 1988 ο Ιωάννης Βαλλής έρχεται εις γάμου κοινωνία με την κυρία Θέκλα Μικέδη. Ο γάμος αυτός, αν και κανένας δεν το ομολογεί ανοιχτά, θεωρείται και από τις δύο πλευρές καθοριστικός παράγοντας για την εξέλιξη της οικογενειακής - επιχειρηματικής σχέσης. Ο ίδιος ο Βαλλής αισθάνεται την ανάγκη, στο κείμενο της αγωγής που καταθέτει στο Πρωτοδικείο για τη λύση της υιοθεσίας, να αναφερθεί στον δεύτερο γάμο του και να επισημάνει σειρά γεγονότων και καταστάσεων «οικογενειακού χαρακτήρα».
Από το κείμενο της αγωγής «διαβάζουμε» τα εξής: «Δυστυχώς όμως αμφότεροι οι εναγόμενοι ήρχισαν μετά τον δεύτερον γάμον μου (9.12.88 ) μετά της συζύγου μου Θέκλας, το γένος Παντελή Μικέδη, να αλλάσσουν έναντί μου συμπεριφοράν. Ιδίως δε κατά τη διάρκεια της τελευταίας ασθενείας μου και μετ' αυτήν απεκάλυψαν τον πραγματικό τους χαρακτήρα, τα ανύπαρκτα προς εμέ αισθήματά τους, όπως και τις δόλιες εναντίον μου προθέσεις τους, προβαίνοντες εις βάρος μου και εις απαράδεκτες, εν αγνοία μου, απατηλές και παράνομες ενέργειες», ενώ έναν χρόνο μετά οι συνεργάτες του, καταθέτοντας ενώπιον δικαστηρίου, σπεύδουν να διαψεύσουν τις εντυπώσεις που ενδεχομένως να δημιουργούσε η είσοδος στο προσκήνιο της δεύτερης γυναίκας του. «Ο δεύτερος γάμος του Ι. Βαλλή σε καμία περίπτωση δεν μετέβαλε τα προς τους ανιψιούς του αισθήματα», δηλώνουν ενόρκως οι συνεργάτες του θετού πατέρα.
Οι «οικογενειακές» πτυχές της υπόθεσης, πάντως, φωτίζονται καλύτερα από τα γεγονότα που λαμβάνουν χώρα στο καθαρά επιχειρηματικό πεδίο δράσης των πρωταγωνιστών. Η κατηγορία του μεγαλεργολάβου Βαλλή που απευθύνεται στους ανιψιούς - θετούς γιους του για «παράνομο σφετερισμό» της τεχνικής εταιρείας «Δομικά Εργα» βαραίνει δίχως άλλο στην εξέλιξη της μεταξύ τους σχέσης. Η πλευρά των αδελφών Φιλίππου κάνει λόγο για εκβιασμό «κατόπιν εορτής», ενώ η πλευρά Βαλλή ανταπαντά μιλώντας για «αχαριστία» και «αγνωμοσύνη» των «ευεργετηθέντων».
Η αντιπαράθεση των δύο πλευρών, πίσω από την κουρτίνα της δημοσιότητας, φαίνεται ότι αρχίζει ουσιαστικά μετά την είσοδο της Φιλίππου Δομικά Εργα στο Χρηματιστήριο, καθώς και οι μεν και οι δε διαπιστώνουν ότι οι «άγραφοι νόμοι» της λειτουργίας μιας παραδοσιακής οικογενειακής επιχείρησης ­ πολύ περισσότερο δε όταν αυτή δραστηριοποιείται στον χώρο των μεγάλων δημοσίων έργων π.χ. μετρό των Αθηνών ­ δεν μπορούν να αντέξουν στο βάρος της ευθύνης που συνεπάγεται η διοίκηση μιας εταιρείας με χιλιάδες νέους μετόχους.
Αλλωστε, πολύ προτού ξεσπάσει η κρίση ­ το φθινόπωρο του 1995 ­ οι δύο πλευρές ερίζουν γύρω από την τύχη ενός ποσού 500 εκατ. δραχμών, που αντιστοιχεί στο ένα τέταρτο των κεφαλαίων που συγκεντρώνονται από το Χρηματιστήριο. Η πλευρά των αδελφών Φιλίππου επιμένει ότι το ποσό αυτό θα διετίθετο για αγορά απαραίτητου μηχανολογικού εξοπλισμού για την περαιτέρω επέκταση των δραστηριοτήτων της τεχνικής εταιρείας στον χώρο των Βαλκανίων, ενώ η πλευρά του θετού πατέρα, με εμμονή στις παραδόσεις των εργολάβων, άλλα είχε κατά νου. Τα 500 εκατ. δρχ. στη διάθεση του Βαλλή θα ήταν, όπως πιστεύουν όλοι όσοι παροικούν την Ιερουσαλήμ, το τίμημα για τη συμφωνία του θετού πατέρα με τη χρηματιστηριακή προοπτική των οικογενειακών εταιρειών. Με το ποσό αυτό, ο Βαλλής θα τακτοποιούσε πολλαπλές εκκρεμότητες, υποχρεώσεις και δεσμεύσεις τόσο μέσα στην οικογένεια όσο και στην εταιρεία.
Τα ψυχρά οικονομικά συμφέροντα τελικά υπερίσχυσαν οποιασδήποτε συναισθηματικής σχέσης. Το οικογενειακό εταιρικό οικοδόμημα με τα επτασφράγιστα μυστικά δεν άντεξε στο φως της δημοσιότητας που ήρθε αναγκαστικά με τα δισεκατομμύρια που εισέρρευσαν από το Χρηματιστήριο.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Διατλαντικές Σχέσεις: Μια Σύνθετη και Κρίσιμη Δυναμική το 2025

Ανησυχία της Ελλάδας για τις εκλογές στην Αλβανία

Αιγαίο Πέλαγος