Aφγανιστάν

    

Αφγανιστάν: Mια χώρα ΒΔ του Πακιστάν και ανατολικά του Ιράν. Με συνολική γραμμή συνόρων 5.529 χιλιόμετρα από τα οποία 76 ακουμπούν την Κίνα, 936 το Ιράν, 2,430 το Πακιστάν, 1206 το Τατζικιστάν, 744 το Τουρκμενιστάν και 137 το Ουζμπεκιστάν. Χωρίς ακτές έχει να παρουσιάσει μια εξαιρετικά δύσμορφη μορφολογία του εδάφους με χαμηλότερο σημείο το Αμού Νταρυά (258 μέτρα πάνω από την θάλασσα) και υψηλότερο το Νουσάκ (7,485μ) Μια χώρα που υποφέρει από τους σεισμούς ειδικά στην περιοχή των όρεων Χίντου Κούς. Ο πληθυσμός της χώρας εκτιμάται για το 2000 σε 25,838,575 κατοίκους. Με ένα εξαιρετικά χαμηλό δείκτη βιοσιμότητας που δεν ξεπερνά τα 45.88 έτη αποτελείται από  38% Παστούν,  25% Τατζίκ, 6% Ουζμπέκους 19% Χαζαρά ενώ υπάρχουν και μικρές εθνικές μειονότητες (Αιμάκ, Τουρκμένοι, Μπαλόχ κ.α.
Το 84% του πληθυσμού είναι Σουνίτες Μουσουλμάνοι το 15% Σι Μουσουλμάνοι και 1% διάφορες θρησκευτικές ομάδες. Οι πιο διαδεδομένες γλώσσες είναι η Παστού την οποία ομιλεί το 35% του πληθυσμού, η Αφγανιο-Περσική διάλεκτος Ντάρι (50%), Διάφορες Τουρκικές διάλεκτοι 11% ενώ πάνω από 30 μειονοτικές γλώσες μιλάει ένα 4% των Αφγανών
Η επίσημη ονομασία του κράτους είναι Ισλαμική Πολιτεία του Αφγανιστάν (Dowlat-e Eslami-ye Afghanestan ) ενώ οι Ταλιμπάν την αποκαλούν Ισλαμικό Εμιράτο του Αφγανιστάν. Πρωτεύουσα είναι η Καμπούλ και η χώρα χωρίζεται σε 30 επαρχίες (Βελαυάτ, Μπαταξαν, Μπατγίς, Μπαγκχλάν, Μπάλκχ, Μπαμιάν,Φαράχ, Φαριάμπ, Γκαζνί, Γκχοούρ, Χελμάντ, Χεράτ, Τζουζάν, Καμπούλ, Κανταχάρ, Καπίσα, Κονάρ, Κοντόζ, Λαγκχμάν, Λουγκχάρ, Νανγκανχάρ, Νιμρούζ, Ορουζγκάν, Πάκτια, Παρβάν, Σαμανγκάν, Σάρ ε Πόλ, Τακχάρ, Βαρδάκ, Ζαμπόλ, και δύο νέες επαρχίες δημιουργήθηκαν πρόσφατα, η Νουρεστάν και η Κχοούστ
 Οι ένοπλες δυνάμεις της ξεπερνούν τους 3.400.000 άνδρες και 46 πολιτικά και στρατιωτικά αεροδρόμια. Έχει πολύ περιορισμένο τηλεφωνικό δίκτυο το οποίο καλύπτει μόνο τις πόλεις Μαζάρ ε Σαρίφ, Χεράτ, Κανταχάρ, Τζαλαλαμπάντ, και την Καμπούλ. Έχει έναν επίγειο δορυφορικό σταθμό τον Ιντελσάτ που συνδέεται μόνο με το Ιράν στην Ασία, ενώ με την Αμερικανική ήπειρο συνδέεται μέσω του ΙντερΣπούτνικ που βρίσκεται πάνω από τον Ατλαντικό, επίσης έχει ένα Δορυφορικό τηλεφωνικό κέντρο για εμπορικούς σκοπούς στο Γκάζνι.
Από τους 7 ραδιοφωνικούς σταθμούς που υπήρχαν ένας μόνο είναι ενεργός και εκπέμπει από την Καμπόυλ στα FM. Παρ’ όλα αυτά εκτιμάται ότι υπάρχουν στην χώρα πάνω από 180,000 ραδιοφωνικοί δέκτες. Μόλις 120,000 τηλεοράσεις υπάρχουν στην χώρα με 10 σταθμούς να εκπέμπουν (! Κρατικός στην Καμπούλ και 9 τοπικοί σε 9 από τις 30 επαρχίες του Αφγανιστάν. Το σιδηροδρομικό δίκτυο της χώρας είναι μόλις 24.6 χλμ και καλύπτει το Γκούσκχι (τουρκμενιστάν) – Τοουραγκχόντι, την πόλη Τερμίζ (Ουζμπεκιστάν) – Κχευραμπάντ στην Νότια όχθη του ποταμού Αμού Νταρυά. Το οδικό δίκτυο ε’ιναι 21.000 χλμ . Το ΑΕΠ της χώρας είναι 21 δις δολλάρια (στοιχεία 1999). Οι εισαγωγές της φτάνουν τοα 150 εκ. δολάρια και οι εξαγωγές της στα 80 εκ. δολάρια. Η ανεργία ξεπερνά το 16% και το εθνικό νόμισμα είναι το afghani (AF) το οποίο υποδιαιρείται σε 100 puls. Εάν και η επίσημη ισοτιμία είναι 2.900 AF προς 1 δολάριο ΗΠΑ η κατάσταση στην μαύρη αγορά είναι τρομακτική. 1 δολάριο στο Αφγανιστάν μπορεί να πωληθεί μέχρι και 50.200 AF.

 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

 To 1978 αλλάζει η σημαία του Αφγανιστάν και ο Πρωθυπουργός της χώρας Ταράκι, υπογράφει σύμφωνο φιλίας με τους Σοβιετικούς. Την ίδια χρονιά γεννιέται το κίνημα των Αφγανών ανταρτών (Μουτζαχεντίν)
Το 1979 δολοφονείται ο πρέσβης των Η.Π.Α. καθώς και ο Ταράκι ενώ την πρωθυπουργία παίρνει ο Χαφιζοθλάχ Αμίν. Ο Αμίν δολοφονείται και αυτός και την θέση του παίρνει ο Μπαρμπάκ Καρμάλ κάτι που δεν άρεσε στους Σοβιετικούς και εισέβαλαν στην χώρα τον Δεκέμβριο του 1979.
 Το 1984 τα Η.Ε. έστειλαν παρατηρητές για να διαπιστώσουν εάν παραβιάζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αργότερα το 1986 0 Καρμάλ αντικαθίσταται με τον Δρ. Νατζιμπουλάχ ο οποίος προτείνει στους Μουτζαχεντίν κατάπαυση του πυρός. Αυτοί όμως αρνούνται να συνεργαστούν με μια «κυβέρνηση μαριονέτα»
 Τελικά οι Σοβιετικοί ηττήθηκαν από τους Αφγάντζι και στις 15.2.1989 επέστρεψαν τα εδάφη που κατείχαν στους Αγφανούς. Πάνω από 48.000 Σοβιετικοί στρατιώτες έχασαν την ζωή τους στις μάχες με τους Αφγανούς και πολλοί έκαναν λόγο για ένα «Ρωσσικό Βιετνάμ». Πάντως οι Αφγανοί Αντάρτες συνέχισαν να πολεμούν εναντίον του Ναντζιμπουλάχ
 Στις 15 Απριλίου του 1992 οι Μουτζαχεντίν καταλαμβάνουν την Καμπούλ και απελευθερώνουν το Αφγανιστάν ενώ ο Ναντζιμπουλάχ προστατεύεται από τα Ηνωμένα Εθνη. Το Ισλαμικό Συμβούλιο Τζιχάντ των Μουτζαχεντίν διοργανώνει εκλογές από τις οποίες εξελέγχεται Πρόεδρος ο Μπουρχανουντίν Ραμπανί.
 Το 1994 είναι έτος ορόσημο για το Αφγανιστάν αφού γεννιέται το επαναστατικό κίνημα των Ταλιμπάν (στα Αφγανικά σημαίνει Φοιτητές) και στρέφεται κατά του Ραμπανί και της κυβέρνησής του
Στις 27 Σεπτεμβρίου του 1996 οι Ταλιμπάν εκδιώκουν  τον Πρόεδρο Ραμπανί και την Κυβέρνησή του από την Καμπούλ. Η κύρια πόλη του Αφγανιστάν έπεσε στα χέρια τους και εκεί εγκαθίδρυσαν νέους νόμους και συνήθειες αφού υποχρέωσαν τις γυναίκες να μη δουλεύουν και σους άνδρες να έχουν υποχρεωτικά μακριά μούσια καθώς και χαρακτήρισαν παράνομο το εθνικό σπορ «Μπουζκάσι»
Τα περισσότερα ανθρώπινα δικαιώματα παραβιάστηκαν από τους Ταλιμπάν ενώ η Πακιστανική κυβέρνηση τους υποστήριζε φανερά.
 Σαν να μην έφταναν όλα αυτά τον Φεβρουάριο του 1998 φοβερός σεισμός χτυπά το Β.Α. Αφγανιστάν σκοτώνοντας πάνω από 4000 πολίτες και ισοπεδώνοντας εκατοντάδες χωριά. Τον Αύγουστο και μετά από φοβερές συγκρούσεις οι Ταλιμπάν καταλαμβάνουν την πόλη Μαζάρ ε Σαρίφ και προχωρούν σε σφαγές χιλιάδων αθώων πολιτών κυρίως από την εθνότητα «Χαζαρά».
 Στις 20 Αυγούστου οι ΗΠΑ εκτοξεύουν πυραύλους εναντίον της επαρχίας Κχόστ Ο λόγος ήταν ότι πίστευαν ότι στην περιοχή βρισκόταν ο πλέον καταζητούμενος (και επικηρυγμένος με 5 εκ. δολάρια ΗΠΑ) τρομοκράτης Οσάμα Μπιν Λάντεν. (Το πλήρες όνομα του Λάντεν είναι Οσάμα Μπιν Μουχαμάντ Μπιν Λάντεν, ενώ χρησιμοποιεί και τα ονόματα, Σείχης Οσάμα Μπιν Λάντεν, Ο Πρίγκιπας, Ο Εμίρης, Αμπού Αμπντάλαχ, Σείχης Μουτζαχεντίν κ.α.)

Τον Σεπτέμβριο αποφεύχθηκε σύγκρουση με το Ιράν αφού οι Ταλιμπάν σκότωσαν όλους τους Ιρανούς διπλωμάτες και έναν Ιρανό δημοσιογράφο όταν κατέλαβαν την πόλη Μαζάρ ε Σαρίφ, γεγονός που εξαγρίωσε την Ιρανική κυβέρνηση η οποία μετέφερε 70000 στρατιώτες σε άσκηση κοντά στα Αφγανικά σύνορα. Τελικά η σύγκρουση αποφεύχθηκε την τελευταία στιγμή.

 

Τον Φεβρουάριο του 1999 άλλος ένας σεισμός χτυπά το Ανατολικό Αφγανιστάν και σκοτώνονται 70 άνθρωποι ενώ εκατοντάδες έμειναν άστεγοι. Το Σεπτέμβριο του ίδιου έτους ο τέως βασιλιάς του Αγρανιστάν, Μουχαμάντ Ζαχίρ Σάχ καλεί σε ειρηνευτικές συζητήσεις το «Ενωμένο Μέτωπο» και τους Ταλεμπάν αλλά οι τελευταίοι αρνούνται να προσέλθουν. Τον Οκτώβριο τα Η.Ε εκδίδουν ψήφισμα που καταδικάζει τους Ταλιμπάν για την παροχή βοήθειας στον Οσάμα Μπιν Λάντεν. 1999.
Τον Μάιο του  2000  οι Ταλιμπάν σκοτώνουν αμάχους στο Ρομπατάκ Πας, στα πλαίσια μιας γενικής εθνικής εκκαθάρισης ιδίως κατά των «Χαζαρά». Τον Δεκέμβριο τα Η.Ε. με το ψήφισμα 1333 καταδικάζουν τους Ταλιμπάν για βοήθεια στην τρομοκρατία και το διεθνές εμπόριο ναρκωτικών.
Οι εκκαθαρίσεις συνεχίζονται και τον Ιανουάριο του 2001 χιλιάδες πολίτες «Χαζαρά» βασανίζονται και δολοφονούνται από τους Ταλιμπάν στην παραδοσιακή πόλη των «Χαζαρά», Γιακαολάνγκ. Οι Ισλαμιστές Ταλιμπάν κινηματογραφούν τον Μάρτιο του 2001 την καταστροφή από το πυροβολικό τους ενός αρχαίου ιστορικού αγάλματος στο μουσείο της Καμπούλ και ανατινάζουν το αρχαίο άγαλμα του γίγαντα Μπαμιγιάν Βούδα το οποίο χρονολογείται από τον 5^ο αιώνα μχ. Η παγκόσμια κοινή γνώμη στρέφεται κατά της πράξης των Ταλιμπάν. Σε μια προσπάθεια εξεύρεσης υποστηρικτών, ο Σάχης Αχμάντ Μασούντ επισκέπτεται τον Απρίλιο την Ευρώπη.