ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ ΚΑΤΑ ΦΥΛΑ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ
Η Ήπειρος διαιρείται σε τρία διακεκριμένα τμήματα, ως εξής:
α) Στο τμήμα μεταξύ των ποταμών Αράχθου και Θυάμιδος (Καλαμά) με γενική πρωτεύσουσα τα Ιωαννινα και επαρχιακές πρωτεύουσες τη Φιλιππιάδα, τη Πρέβεζα , το Μαργαρίτη, την Παραμυθιά, την Κόνιτσα και το Μέτσοβο.
β) Στο τμήμα μεταξύ των ποταμών Θυάμιδος και Αωού με επαρχιακές πρωτεύουσες το Αργυρόκαστρο έδρα Μουτεσαριφλικίου, τους Φιλιάτες, το Δέλβινο, τη Χειμάρρα, την Πρεμετή, το Τεπελένι και τον Αυλώνα.
γ) Στο τμήμα μεταξύ Αωού και Άψου με πρωτεύουσα Νομού το Μπεράτι και επαρχιακές πρωτεύουσες την Αυλώνα, τη Γουσνίτσκαν και τη Λουσνίτσικαν και το Λιεσκοβίκι του Νομού Αργυροκάστρου.
Η 'Ηπειρος διαιρείται σε τέσσερεις Νομούς, υπό μία Γενική Διοίκηση, τα Ιωάννινα ως εξής:
Α'. Νομός Ιωαννίνων με έξι επαρχίες: 1) Ιωαννίνων, 2) Παραμυθιάς, 3) Φιλιάτων, 4) Κονίτσης, 5) Μετσόβου και 6) Λιεσκοβικίου
Β'. Νομός Πρεβέζης με τρεις επαρχίες: 1) Πρεβέζης, 2) Λούρου-Φιλιππιάδος και 3) Μαργαριτίου.
Γ'. Νομός Αργυροκάστρου με έξι επαρχίες: 1) Αργυροκάστρου, 2) Πωγωνίου, 3) Πρεμετής, 4) Δελβίνου, 5) Χειμάρρας-Λιαπουριάς και 6) Τεπελενίου.
Δ'. Νομός Μπερατίου με τέσσερεις επαρχίες: 1) Μπερατίου, 2) Αυλώνος, 3) Γουσνίτσκας και 4) Λουσνίτσκας.
Πρώτο τμήμα
Η Επαρχία Ιωαννίνων κατοικείται απο 90 χιλιάδες, διαιρούμενων κατά φύλα ως εξής:
80 χιλιάδες Ελλήνες, εκ των οποίων 76 χιλιάδες χριστιανοί και 4 χιλιάδες μωαμεθανοί.
5 χιλιάδες Βλάχοι, άπαντες χριστιανοί
2,5 χιλιάδες Αρβανιτόβλαχοι, άπαντες χριστιανοί
και 2,5 χιλιάδες Ισραελίτες εντός της πόλεως των Ιωαννίνων.
Η Επαρχία Λούρου-Φιλιππιάδας κατοικείται από 14 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες.
13,5 χιλιάδες χριστιανόι και 500 μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Πρεβέζης κατοικείται από 10 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες, εκ των οποίων οι 9 χιλιάδες χριστιανοί και χίλιοι μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Μαργαριτίου κατοικείται απο 24 χιλιάδες ψυχες, εκ των οποίων 19,5 χιλιάδες Αλβανοί και 4,5 χιλιάδες Έλληνες. Απ΄τις 19,5 χιλιάδες αλβανών οι 15 χιλιάδες μωαμεθανοί και οι υπόλοιποι χριστιανοί όπως και το σύνολο των Ελλήνων.
Η Επαρχία Παραμυθιάς κατοικείται από 15 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 7,5 χιλιάδες Ελλήνες και 7,5 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 9 χιλιάδες χριστιανοί και 6 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Μετσόβου κατοικείται από 5,5 χιλιάδες ψυχές στο σύνολο χρηστιανοί, εκ των οποίων 3 χιλιάδες Ελληνες και 2,5 Βλάχοι.
Η Επαρχία Κονίτσης κατοικείται από 17,5 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες, εκ των οποίων 17400 χριστιανοί και 100 μωαμεθανοί.
Δεύτερο Τμήμα
Τμήμα της υποεπαρχίας Κουμέντων, εξαρτώμενης εκ της επαρχίας Ιωαννινων, κατοικείται από 5 χιλιάδες ψυχές, όλοι τους Έλληνες χριστιανοι.
Η Επαρχία Φιλιάτων κατοικείται απο 25 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 15 χιλιάδες Έλληνες χριστιανοί και 10 χιλιάδες Αλβανοί μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Αργυροκάστρου κατοικείται απο 31,5 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 18,5 χιλιάδες Έλληνες και 13 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 25 χιλιάδες χριστιανοί και 6,5 μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Πωγωνίου κατοικείται απο 2.5 χιλιάδες ψυχές, όλοι Έλληνες χριστιανοί.
Η Επαρχία Πρεμετής κατοικέιται από 8 χιλιάδες ψυχές, όλοι τους Αλβανοί. 3 χιλιάδες χριστιανοί και 5 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Δελβίνου κατοικείται από 20 χιλιάδες ψυχές , εκ των οποίων οι 18 χιλιάδες Έλληνες χριστιανοί και 2 χιλιάδες Αλβανοί μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Χειμάρρας-Λιαπουριάς κατοικείται απο 16 χιλιάδες ψυχές , εκ των οποίων 4 χιλιάδες Έλληνες και 12 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 8 χιλιάδες χριστιανοί και 8 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Τεπελενιού κατοικείται απο 8 χιλιάδες ψυχες εξ ολοκλήρου Αλβανοί. Εξ αυτών 3 χιλιάδες χριστιανοί και 5 χιλιάδες μουσουλμάνοι.
Η Επαρχία Αυλώνος του Νομου Βερατίου κατοικείται απο 27,5 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 25 χιλιάδες Αλβανοί και 2,5 Αρβανιτόβλαχοι σκηνίται. Εξ αυτών 20 χιλιάδες μωαμεθανοί και 7,5 χιλιάδες χριστιανοί.
Το τρίτο τμήμα κατοικείται εξ ολοκλήρου απο Αλβανούς.
Στο Νομό Μπερατίου εκ των 92,5 χιλιάδων κατοίκων οι 60 χιλιάδες ήταν χριστινοί και οι 32,5 μωαμεθανοί. Ο πληθυσμός των υπόλοιπων 3 επαρχιών ανέρχονταν σε 64,5 χιλιάδες εκ των οποίων χίλιοι ήταν Έλληνες και 63,5 χιλιάδες Αλβανοί. Απ αυτούς 31 χιλιάδες ήταν χριστιναοί και 33,5 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Πηγή: Βιβλίο " Η Ηπειρος" Χρήστος Χρηστοβασίλης. Εκδόσεις Πελεκάνος , Νεοελληνική Γραμματεία
Πιθανολογούμενη χρονολογία πρώτης έκδοσης 1902
α) Στο τμήμα μεταξύ των ποταμών Αράχθου και Θυάμιδος (Καλαμά) με γενική πρωτεύσουσα τα Ιωαννινα και επαρχιακές πρωτεύουσες τη Φιλιππιάδα, τη Πρέβεζα , το Μαργαρίτη, την Παραμυθιά, την Κόνιτσα και το Μέτσοβο.
β) Στο τμήμα μεταξύ των ποταμών Θυάμιδος και Αωού με επαρχιακές πρωτεύουσες το Αργυρόκαστρο έδρα Μουτεσαριφλικίου, τους Φιλιάτες, το Δέλβινο, τη Χειμάρρα, την Πρεμετή, το Τεπελένι και τον Αυλώνα.
γ) Στο τμήμα μεταξύ Αωού και Άψου με πρωτεύουσα Νομού το Μπεράτι και επαρχιακές πρωτεύουσες την Αυλώνα, τη Γουσνίτσκαν και τη Λουσνίτσικαν και το Λιεσκοβίκι του Νομού Αργυροκάστρου.
Η 'Ηπειρος διαιρείται σε τέσσερεις Νομούς, υπό μία Γενική Διοίκηση, τα Ιωάννινα ως εξής:
Α'. Νομός Ιωαννίνων με έξι επαρχίες: 1) Ιωαννίνων, 2) Παραμυθιάς, 3) Φιλιάτων, 4) Κονίτσης, 5) Μετσόβου και 6) Λιεσκοβικίου
Β'. Νομός Πρεβέζης με τρεις επαρχίες: 1) Πρεβέζης, 2) Λούρου-Φιλιππιάδος και 3) Μαργαριτίου.
Γ'. Νομός Αργυροκάστρου με έξι επαρχίες: 1) Αργυροκάστρου, 2) Πωγωνίου, 3) Πρεμετής, 4) Δελβίνου, 5) Χειμάρρας-Λιαπουριάς και 6) Τεπελενίου.
Δ'. Νομός Μπερατίου με τέσσερεις επαρχίες: 1) Μπερατίου, 2) Αυλώνος, 3) Γουσνίτσκας και 4) Λουσνίτσκας.
Πρώτο τμήμα
Η Επαρχία Ιωαννίνων κατοικείται απο 90 χιλιάδες, διαιρούμενων κατά φύλα ως εξής:
80 χιλιάδες Ελλήνες, εκ των οποίων 76 χιλιάδες χριστιανοί και 4 χιλιάδες μωαμεθανοί.
5 χιλιάδες Βλάχοι, άπαντες χριστιανοί
2,5 χιλιάδες Αρβανιτόβλαχοι, άπαντες χριστιανοί
και 2,5 χιλιάδες Ισραελίτες εντός της πόλεως των Ιωαννίνων.
Η Επαρχία Λούρου-Φιλιππιάδας κατοικείται από 14 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες.
13,5 χιλιάδες χριστιανόι και 500 μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Πρεβέζης κατοικείται από 10 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες, εκ των οποίων οι 9 χιλιάδες χριστιανοί και χίλιοι μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Μαργαριτίου κατοικείται απο 24 χιλιάδες ψυχες, εκ των οποίων 19,5 χιλιάδες Αλβανοί και 4,5 χιλιάδες Έλληνες. Απ΄τις 19,5 χιλιάδες αλβανών οι 15 χιλιάδες μωαμεθανοί και οι υπόλοιποι χριστιανοί όπως και το σύνολο των Ελλήνων.
Η Επαρχία Παραμυθιάς κατοικείται από 15 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 7,5 χιλιάδες Ελλήνες και 7,5 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 9 χιλιάδες χριστιανοί και 6 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Μετσόβου κατοικείται από 5,5 χιλιάδες ψυχές στο σύνολο χρηστιανοί, εκ των οποίων 3 χιλιάδες Ελληνες και 2,5 Βλάχοι.
Η Επαρχία Κονίτσης κατοικείται από 17,5 χιλιάδες ψυχές εξ ολοκλήρου Έλληνες, εκ των οποίων 17400 χριστιανοί και 100 μωαμεθανοί.
Δεύτερο Τμήμα
Τμήμα της υποεπαρχίας Κουμέντων, εξαρτώμενης εκ της επαρχίας Ιωαννινων, κατοικείται από 5 χιλιάδες ψυχές, όλοι τους Έλληνες χριστιανοι.
Η Επαρχία Φιλιάτων κατοικείται απο 25 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 15 χιλιάδες Έλληνες χριστιανοί και 10 χιλιάδες Αλβανοί μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Αργυροκάστρου κατοικείται απο 31,5 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 18,5 χιλιάδες Έλληνες και 13 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 25 χιλιάδες χριστιανοί και 6,5 μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Πωγωνίου κατοικείται απο 2.5 χιλιάδες ψυχές, όλοι Έλληνες χριστιανοί.
Η Επαρχία Πρεμετής κατοικέιται από 8 χιλιάδες ψυχές, όλοι τους Αλβανοί. 3 χιλιάδες χριστιανοί και 5 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Δελβίνου κατοικείται από 20 χιλιάδες ψυχές , εκ των οποίων οι 18 χιλιάδες Έλληνες χριστιανοί και 2 χιλιάδες Αλβανοί μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Χειμάρρας-Λιαπουριάς κατοικείται απο 16 χιλιάδες ψυχές , εκ των οποίων 4 χιλιάδες Έλληνες και 12 χιλιάδες Αλβανοί. Συνολικά 8 χιλιάδες χριστιανοί και 8 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Η Επαρχία Τεπελενιού κατοικείται απο 8 χιλιάδες ψυχες εξ ολοκλήρου Αλβανοί. Εξ αυτών 3 χιλιάδες χριστιανοί και 5 χιλιάδες μουσουλμάνοι.
Η Επαρχία Αυλώνος του Νομου Βερατίου κατοικείται απο 27,5 χιλιάδες ψυχές, εκ των οποίων 25 χιλιάδες Αλβανοί και 2,5 Αρβανιτόβλαχοι σκηνίται. Εξ αυτών 20 χιλιάδες μωαμεθανοί και 7,5 χιλιάδες χριστιανοί.
Το τρίτο τμήμα κατοικείται εξ ολοκλήρου απο Αλβανούς.
Στο Νομό Μπερατίου εκ των 92,5 χιλιάδων κατοίκων οι 60 χιλιάδες ήταν χριστινοί και οι 32,5 μωαμεθανοί. Ο πληθυσμός των υπόλοιπων 3 επαρχιών ανέρχονταν σε 64,5 χιλιάδες εκ των οποίων χίλιοι ήταν Έλληνες και 63,5 χιλιάδες Αλβανοί. Απ αυτούς 31 χιλιάδες ήταν χριστιναοί και 33,5 χιλιάδες μωαμεθανοί.
Πηγή: Βιβλίο " Η Ηπειρος" Χρήστος Χρηστοβασίλης. Εκδόσεις Πελεκάνος , Νεοελληνική Γραμματεία
Πιθανολογούμενη χρονολογία πρώτης έκδοσης 1902
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου